Potrzeby emocjonalne są uniwersalne dla całej ludzkości, niezależnie od płci, narodowości, kultury, czy czasu, w którym przyszło nam żyć.

Z perspektywy nurtu Terapii Schematów, wyróżniamy kilka podstawowych emocjonalnych  potrzeb są nimi:

• Poczucie bezpieczeństwa i akceptacji
• Autonomia i poczucie tożsamości
• Potrzeba realistycznych granic i samokontrola
• Możliwość wyrażania potrzeb i emocji
• Spontaniczność i zabawa

 

Powyższe potrzeby towarzyszą nam od wczesnego dzieciństwa i w tym czasie odgrywają niezwykle ważną rolę. Zadaniem rodziców i opiekunów jest dbać o nie, być bezpieczną, przewidywalną przystanią dla dziecka, tak by miało warunki do tego by móc wyrażać siebie i być w pełni akceptowane.

Nasze dorosłe zdrowie emocjonalne zależy w dużej mierze od tego jakie mieliśmy wzorce: na ile nasi bliscy dawali nam poczucie akceptacji, pokazywali ważność spontanicznej zabawy, wyznaczali dobre granice,  czy szanowali nasze wybory. Dbałość o własne potrzeby, to szereg umiejętności, o których w dorosłym życiu warto pamiętać, mieć ich świadomość i uczyć się jak je pielęgnować.

Poczucie bezpieczeństwa

Przyjrzyjmy się dziś przez chwilę, pierwszej z wymienionych potrzeb jaką jest poczucie bezpieczeństwa i roli jaką odgrywa w dorosłym życiu. Dr Sue Johnson pisze o bezpiecznych więziach w ten sposób: „Czujący się bezpiecznie ludzie akceptują to, kim są i postrzegają siebie oraz innych jako osoby warte opieki i troski. Żyjąc w bezpiecznym związku jesteśmy pewniejsi siebie bardziej zrównoważeni, mamy poczucie własnej złożoności, ale i spójności”.

Możemy jednak zauważyć, że zdarzają się sytuacje zewnętrzne takie jak obecna, by nasze poczucie bezpieczeństwa zostało w mniejszy lub większy sposób zaburzone. Codziennie media dostarczają nam informacji o wirusie, którego nie znamy i któremu trudno zapobiec. Żyjemy zawieszeni między oczekiwaniem na skuteczny lek, czy szczepionkę, a niepokojem o życie i zdrowie własne i bliskich, często z widmem utraty pracy. Pośród lękowych głosów mamy również takie, które zaprzeczają istnieniu pandemii.

Obostrzenia, niemożność realizowania własnych pasji i informacje o ilości osób zakażonych sprawiają, że możemy odczuwać niepokój, lęk, irytację, złość. Wszystko to sprawia, że nasze poczucie bezpieczeństwa jest zachwiane.

Lęk, a poczucie bezpieczeństwa w obecnym czasie – co możemy dla siebie zrobić?

Przede wszystkim należy uznać, że jeśli przeżywamy w obecnym momencie lęk, jest on naturalny. Świadczy o tym, że jesteśmy w sytuacji zagrożenia. Lęk ten może pomagać nam unikać ryzykownych kontaktów, dbać bardziej o zdrowie fizyczne, czy szukać bezpiecznych rozwiązań w obecnej sytuacji. Jakie mogą być dobre i adaptacyjne sposoby radzenia sobie z tym co nas obecnie spotyka?

 

• Zauważaj ludzi wokół siebie i pamiętaj, że mimo maseczek, które w jakiś sposób oddzielają nas od świata możemy dawać sobie uśmiech, życzliwość i dobre słowo.
• Wspieraj innych, korzystaj z empatii- nasz gatunek jest bez wątpienia najbardziej empatyczny na całej planecie 🙂  Czas pandemii jest niezwykle wymagający, ale pamiętajmy, że każdy z nas ma pokłady EMPATII, które możemy wykorzystywać, by wspierać się nawzajem.
• Dbaj o relacje- dzięki dzisiejszej technologii, możemy być blisko osób, na którym nam zależy.
• Nie rezygnuj z własnych pasji: sprawdź jak możesz je realizować w obecnym czasie.
• Dbaj o swoje ciało, korzystaj z kontaktu z naturą, którą masz w zasięgu ręki.
• Doświadczaj i sprawdzaj jak to jest być dla siebie, najlepszym przyjacielem, na którego każdy z nas zasługuje.

Niech podsumowaniem do Waszych własnych rozważań na temat realizacji potrzeb będzie fragment tego, jak o poczuciu bezpieczeństwa pięknie pisze Bessel Van Der Kolk w książce pod tytułem „Strach ucieleśniony”: „Przypuszczalnie najważniejszym pojedynczym aspektem zdrowia psychicznego jest zdolność do czucia się bezpiecznie w obecności innych ludzi; bezpieczne więzi to fundament życia, które uznajemy za satysfakcjonujące i mające znaczenie. Liczne, prowadzone na całym świecie badania reakcji na katastrofy wykazały, że wsparcie społeczne to najlepsza ochrona przed owładnięciem przez stres i traumę ( …).

Podstawową sprawą jest wzajemność: to, że jest się naprawdę zauważonym i słuchanym, uczucie, że ktoś ma nas w sercu i umyśle.”

Zamieszczone  w artykule cytaty pochodzą z następujących źródeł:

Johnson S., (2015). Sens miłości. Warszawa: Zielone Drzewo

Kolk B., (2018). Strach ucieleśniony. Warszawa: Czarna Owca