Zaburzenie obsesyjno kompulsyjne (OCD, dawniej też nazywane jako nerwica natręctw) według ICD-10 składa się z dwóch głównych aspektów: z nawracających, obsesyjnych myśli i pojawiających się kompulsywnych zachowań. Oba te aspekty wzbudzają cierpienie. Zaburzenie to kategoryzowane jest jako jedno z zaburzeń nerwicowych.

Przyczyny powstawania

Przyczyn powstawania OCD jest wiele, są one bardzo złożone i często przeplatają się ze sobą. Wyróżnia się m. in.

• czynniki genetyczne,
• nieprawidłowe funkcjonowanie pewnych obszarów mózgu (np. płata czołowego)
• wyuczony tok myślenia i zachowania z dzieciństwa,
• przeżywanie wysokiego stresu,
• doświadczenie traumy,
• nieprawidłowości w funkcjonowaniu ośrodkowego układu nerwowego

Charakterystyczne objawy zaburzeń obsesyjno-kompulsyjnych

Tak, jak wcześniej zostało to wspomniane, OCD związane jest z obsesyjnymi myślami i kompulsywnymi zachowaniami.

Obsesyjne myśli to pomysły, obrazy czy impulsy, które ciągle pojawiają się w głowie danej osoby. Najczęściej budzą wysoki lęk, któremu osoba stara się oprzeć, zazwyczaj jednak bezskutecznie. Myśli te często wiążą się z perfekcjonizmem, dążeniem do czystości i porządku, mogą odnosić się do zamartwiania się o własne zdrowie, do własnej seksualności czy też przemocy wobec siebie lub innych.

Kompulsywne zachowania to powtarzające się, rutynowe czynności. Nie są one z natury przyjemne, rzadko też prowadzą do wykonania użytecznych działań. Ich funkcją jest zapobieganie obiektywnie mało prawdopodobnym zdarzeniom, często związanym ze szkodą dla danej osoby, których mocno obawia się, że mogą wystąpić. Zwykle zachowania te są rozpoznawane przez osobę jako bezcelowe i nieskuteczne, i podejmowane są wielokrotne próby oporu przeciw wykonywaniem ich.

Objawy te można zilustrować za pomocą tzw. „błędnego koła”:

Leczenie OCD

Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne leczy się przede wszystkim za pomocą psychoterapii i farmakoterapii. Najbardziej zalecanym nurtem psychoterapii w przypadku OCD jest psychoterapia poznawczo-behawioralna (CBT), choć inne nurty także są skuteczne w leczeniu zaburzenia. Wykorzystywane leki to najczęściej inhibitory selektywne zwrotnego wychwytu serotoniny (SSRI), które pomagają w regulacji poziomu serotoniny w organizmie.

OCD to popularny temat, w obecnych czasach często przedstawiany w mediach społecznościowe w sposób nietrafny, zniekształcający charakterystykę tego zaburzenia. W przypadku, kiedy widzisz u siebie objawy OCD i obawiasz się, że możesz cierpieć na to zaburzenie, najlepiej udać się do psychologa, który będzie w stanie zdiagnozować problem i pomoże w poradzeniu sobie z nim.

Autor: Nikodem Wejerowski